Yörede Oynanan Halk Oyunları

           

     Ahlat’ta halk oyunları köylerde ve şehir merkezinde yaygın olarak herkes tarafından oynanır. Fakat bu düğün ve törenlere çağrılan oyuncular olur. Bu oyuncular düğüne geldiklerinde kendilerine özel ilgi gösterilir ve bu oyuncular düğünün belli bir yerinde oyuna kaldırılır. Bunlarda maharetlerini sergileyerek düğünün daha neşeli ve coşkulu geçmesini sağlarlar. Bu oyuncular bazen damadın akrabası , bazen arkadaşı olabilir. Veya tanıdıkları vasıtasıyla düğüne davet edilir.

Ahlat halk oyunlarını şu şekilde sıralayabiliriz.

Harkuşda

      Ahlat’ta alkışlamaya “Harkuş” da denmektedir. İşte bu oyun ismini buradan almaktadır. Oyuncu sayısı sabit olmayan bu oyun eşit iki grup tarafından oynanmaktadır. Oyunun daha rahat ve eğlenceli oynanabilmesi için oyuncu sayısının sekiz veya altı kişi olması daha uygundur. Oyunu renklendiren ve güzelleştiren, grupların oyuncularının karşılıklı dizilerek belirli ayak hareketleri ve sıra ile birbirlerine doğru gelip ellerini yukarıda birbirlerine vurup ani bir hareketle uzaklaşmalarıdır. Diğer oyuncular da bunlara alkış ile tempo tutarlar. Sırasıyla bu hareketler tüm oyuncular tarafından tekrarlanır. Oldukça zevkli olan bu oyun ehil kişiler tarafından oynandığı zaman seyredilmesine doyum olmaz. Bu oyunun üç çeşidi daha bulunmaktadır.

 

 Hazale

     Ahlat halk oyunları arasında sayabileceğimiz bir diğer oyun da hazaledir. Bu oyunda oyuncu sayısı önemli değildir ancak Ahlat halk oyunları ekibi en az altı , en fazla sekiz kişiden oluştuğu için oyuncu sayısı bununla sınırlıdır. Oyun, oyuncuların kollarını birbirlerinin omuzlarına atarak belirli ayak hareketleri eşliğinde gidip gelmelerinden ibarettir. Oldukça basit bir oyun olup çoğu kimse tarafından kolayca oynanabilir.
 

 Köçeri

Bu oyun oyuncularını birbirlerini tutuş tarzı olarak Hazale ile benzerlik gösterse de ayak hareketleriyle bundan ayrılır.
 

 Dokuzlu

     Oyuncuların birbirlerini tutuş tarzı olarak hazale, temurağa ve köçeri ile benzerlik göstermesine karşın bu oyun onlardan ayak hareketlerinin farklılığı ile ayrılır. Zaten adını da ayak hareketlerinden almış olan bu oyunda grubun başı grubu devamlı ileri çeker ve arada bir durulur. İşte bu durma esnasında sağ ayak ile sola, ileriye ve sağa olmak üzere havada üç kez üçgen çizilir. Toplam dokuz olması sebebiyle oyuna dokuzlu denilmiştir.
 

 Ağır Oyun

     “Ağır Gorani” olarak ta adlandırılan oyun, herkesin çok rahatlıkla oynayabileceği bir oyun olması sebebiyle bu ismi almıştır. Ayak hareketleri üç ileri üç geri şeklinde olup herkes tarafından çok rahatlıkla oynanabilmektedir. Bu oyunu zorlaştırmak ve herkesin oynayamamasını sağlamak için oyuncuların hareketleri hızlandırılmıştır. Ancak asıl ağır oyunun tarzı baştaki şekliyledir.
 

 Zıppe

      Bu oyunda grup başını çektiği oyuncular bir gider , sonra durur , sağ ayak ile üç kez yana vururlar. Bu vuruş yere olmaz havada yapılır. Bu yapıldıktan sonra bir daha gidilir ve aynı hareket tekrarlanır. Oyuncular birbirlerini bellerinden kavrarlar. Oyun birazda zıplayarak oynandığı için bu ismi almış olabileceği düşünülmektedir.
 

 Karzane

     Bu oyun da zıppeye benzer ancak daha sert ve yerli yerinde bir oyundur. Bu oyunda da oyuncular birbirlerini bellerinden kavrarlar. Bu oyunu zıppeden ayıran en önemli özellik ayak hareketleri ve vücudun tümü ile oynanıyor olmasıdır. Bitlis ve Diyarbakır karzanesi olmak üzere ikiye ayrılmıştır. Bunlardan Diyarbakır karzanesi hızlı ve olduça hareketli olup en zor olanıdır.
 

 Temurağa

      Bunda da oyuncular birbirlerini bellerinden kavrarlar. Öbür oyunlardan farklılığı kendini vücut hareketleriyle gösterir. Diğerlerinden oynanış tarzı vardır. Biraz horon tepmeye benzer.                   

 

            
 

Site Haritası